Γκραβούρες με θέμα την Άμφισσα

Φανταστική απεικόνιση της Άμφισσας (Γκραβούρα, 1545).

Χρονολογία έκδοσης: 1545

GERBELIUS, Nicolas. Nicolai Gerbelij in descriptionem Graeciae Sophiani, Praefatio. In qua docetur, quem fructum, quamque voluptatem allatura fit haec pictura studiosis, si diligenter eam cum historicum, poëtarum, geographorumque scriptis contulerint. Eiusdem de situ, nominibus & regionibus Graeciae perbrevis in picturam Sophiani introductio, Βασιλεία, Oporinus, 1545.

Το Κάστρο των Σαλώνων (Άμφισσα) (Γκραβούρα, 1820).

Πρωτότυπος τίτλος: Fortezza di Salona.

Χρονολογία έκδοσης: 1820

POMARDI, Simone. Viaggio nella Grecia fatto da Simone Pomardi negli anni 1804, 1805, e 1806. Arrichito di tavole in rame. τ. I, Ρώμη, Vincenzo Poggioli, 1820.

Τμήμα αρχαίου τείχους στα Σάλωνα (Άμφισσα) (Γκραβούρα, 1820)

Πρωτότυπος τίτλος: Antico muro a Salona.

Χρονολογία έκδοσης: 1820

POMARDI, Simone. Viaggio nella Grecia fatto da Simone Pomardi negli anni 1804, 1805, e 1806. Arrichito di tavole in rame, τ. I, Ρώμη, Vincenzo Poggioli, 1820.

Καραβάνι από γκαμηλιέρηδες Ταταρικής καταγωγής στην Άμφισσα του 1877. Γκραβούρα στο Le Tour Du Monde.

Στης Δέσπως

Φωτογραφικές εντυπώσεις της εικαστικού Ζωής Σκλέπα από την οικία Αλέξανδρου Δελμούζου

Οι youtubers «The Carrot Tards» στην αποκριάτικη Άμφισσα

Το φάντασμα της Χάρμαινας

Του Γιώργου Τατάκη

Στο παρελθόν έχω επισκεφτεί το Γαλαξίδι για τα αλευρομουτζουρώματα την Καθαρά Δευτέρα αλλά ποτέ την Άμφισσα για το ιδιόμορφο καρναβάλι του στοιχειού το τελευταίο Σάββατο των αποκριών. Το έθιμο αυτό συνδέεται με ένα πολύ παλιό, ρομαντικό τοπικό θρύλο. Σε αυτόν, ένας βυρσοδέψης αγαπούσε μία πολύ όμορφη κοπέλα και οι δυο τους ήταν πολύ ευτυχισμένοι. Όταν γύρισε μετά από ένα μακρύ ταξίδι του, με το οποίο κατάφερε να μαζέψει χρήματα και να αγοράσει βέρες, έμαθε ότι η κοπέλα είχε ένα τραγικό δυστύχημα. Την είχε χτυπήσει ένας κεραυνός και είχε σκοτωθεί. Απαρηγόρητος, έδωσε τέλος στην ζωή του. Επειδή δεν έγινε δεκτός λόγω της αυτοχειρίας, το πνεύμα του στοίχειωσε την πηγή της Χάρμαινας. Από τότε, κάθε φορά που ένας βυρσοδέψης της περιοχής ήταν στα τελευταία του το στοιχειό έβγαινε και ούρλιαζε την νύχτα. Ο θρύλος λέει ότι υπήρχαν και άλλα στοιχειά στην περιοχή που το κάθε ένα προστάτευε κάποια πηγή ή άλλη περιοχή. Κατά καιρούς αυτά τα στοιχειά πολεμούσαν μεταξύ τους και ακουγόντουσαν στην περιοχή ουρλιαχτά και σύρσιμο από αλυσίδες. Οι κάτοικοι από τον φόβο τους κλειδαμπαρώνονταν στα σπίτια τους. Μετά από πολλά χρόνια, το ουρλιαχτό σταμάτησε και οι ντόπιοι πιστεύουν ότι τελικά έγινε δεκτό στον παράδεισο και βρήκε την γαλήνη του. 
 

Πήγα στην πόλη όσο πιο νωρίς μπορούσα για να δω την περιοχή και να καταλάβω το πρόγραμμα του δρώμενου. Η Άμφισσα είναι πολύ όμορφη πόλη με πολλά αναπαλαιωμένα κτίρια. Μέσα σε αυτά μπορείς να βρεις παραδοσιακά καφενεία και ταβέρνες με υπέροχους μεζέδες. Έμαθα ότι η παρέλαση θα ξεκινούσε από το τοπικό εικαστικό εργαστήρι οπού πολλοί από τους συμμετέχοντες οι οποίοι δεν ετοιμαζόντουσαν στα σπίτια τους θα ντύνονταν εκεί. Πήγα εκεί κατά τις πέντε το απόγευμα και πράγματι αρκετοί ήταν ήδη εκεί όπου έβαζαν στολές και έβαφαν τα πρόσωπά τους. Σύντομα, πολλοί από τους μικρούς είχαν ετοιμαστεί και έβγαιναν στους δρόμους για να παίξουν και να διασκεδάσουν. 

Η μουσική στους δρόμους είχε ήδη ξεκινήσει. Πολλοί από αυτούς είχαν τσίγκινους τενεκέδες και τους χτυπούσαν με κλαδιά για να κάνουν θόρυβο. Ο δυνατός θόρυβος είναι μία μέθοδος που συναντάται συχνά σε δρώμενα τα οποία έχουν σκοπό να διώξουν στοιχειά και άλλα κακά πνεύματα. Εντωμεταξύ, τα τρία στοιχειά ετοιμαζόντουσαν μέσα στο εικαστικό εργαστήρι. Αυτοί που θα τα κουβαλούσαν φορούσαν προβιές και δέρματα από κατσίκες ως στολές. Καθώς έπεφτε η νύχτα και η μουσική έπαιζε στους δρόμους, όλα άρχιζαν να δένουν μεταξύ τους. Η νύχτα τα έκανε όλα να μοιάζουν πιο τρομακτικά, ακόμη και τις μικρές νεράιδες. Κόσμος άρχισε να συρρέει στο εικαστικό εργαστήρι για να αρχίσει η παρέλαση.  

Η παρέλαση θα ξεκινήσει από την εκκλησία του Αγίου Νικολάου στο κέντρο της πόλης και θα κατέβει μια μεγάλη πέτρινη σκάλα με κατεύθυνση προς την πλατεία Κεχαγιά. Κατά μήκος των σκαλοπατιών μικρές νεράιδες έχουν πάρει την θέση τους κρατώντας αναμμένες δάδες. Η παρέλαση συνοδεύει τα τρία μεγάλα στοιχειά που κατευθύνονται στην πλατεία. Υπάρχει μία μεγάλη ξύλινη σκηνή που έχει στηθεί στην πλατεία και υπάρχουν πολλοί προβολείς και τρομακτικοί ήχοι από ουρλιαχτά και σύρσιμο αλυσίδων. Τα στοιχειά φτάνουν στην σκηνή και πολεμούν μεταξύ τους. Το στοιχειό της Χάρμαινας είναι όπως πάντα ο νικητής. Αφού τα στοιχειά εγκαταλείψουν την σκηνή, ένας τεράστιος αριθμός ντυμένων παρελαύνει από αυτή. Γύρω από την σκηνή υπάρχει μεγάλο κοινό που παρακολουθεί την παράσταση. Όταν όλοι οι συμμετέχοντες περάσουν από την σκηνή, το πάρτι συνεχίζεται στα τοπικά μπαρ και ταβέρνες. 

Οι φωτογραφίες είναι του Γιώργου Τατάκη

Πηγή: https://pculiar.com/events/ghost-carnival-of-amfissa

Άμφισσα: Γλυκύτητα της παλαιάς Ελλάδας

Του Δημήτρη Αθηνάκη

Οι μικροί τόποι σού δίνουν την αίσθηση ότι οι λεπτομέρειές τους μεγεθύνονται τόσο, που πάνε να σε καταπιούν. Η Άμφισσα είναι τόπος μαγείας. Πρωτεύουσα ενός μεγάλου, στην έκταση, νομού, αραιοκατοικημένου και με τρεμώδη μορφολογία, η πόλη επιβάλλει τη σιωπή και σε καλεί να την ακουμπήσεις. Είναι από εκείνους τους τόπους, όπου τα δρομάκια είναι μια ολοζώντανη υπενθύμιση μιας Ελλάδας που βλέπεις μόνο σε λευκώματα Ευρωπαίων περιηγητών των αρχών του προηγούμενου αιώνα ή, ίσως, του Μεσοπολέμου.
Είναι έτσι ή, μήπως, η περιορισμένη αλλά έντονη έκταση της Άμφισσας δημιουργεί παραισθήσεις; Δεν ξέρω αν έχει περισσότερη σημασία η, ας πούμε, παροντική αλήθεια των πόλεων ή οι αναταράξεις που προκαλεί στο μάτι και στο μυαλό. Τα Ταμπάκικα ή η συνοικία «Χάρμαινα» των παλιών βυρσοδεψών, για παράδειγμα, είναι μια παράσταση ενός κόσμου που κάποτε έλαμψε και τώρα σε καλεί να τον ανασυστήσεις με τη μνήμη, την εμπειρία και τη θέλησή σου. Το Κάστρο των Σαλώνων είναι η Ιστορία που σου δίνει ήχους και μυρωδιές αιώνων. Ο μητροπολιτικός ναός, με τις τοιχογραφίες του Σπύρου Παπαλουκά, οι οικίες με τα κοσμήματα λαϊκών καλλιτεχνών είναι πρόκληση για αναστοχασμό μιας πολυβασανισμένης ελληνικότητας. Το ψηλοτάβανο μεγάλο καφενείο «Πανελλήνιον», με τη μεγάλη θεατρική σκηνή, που φιλοξένησε τον «Θίασο» του Αγγελόπουλου και σέρβιρε καφέ στη Ρόμι Σνάιντερ, είναι ακόμα ένα σκηνικό που σε προετοιμάζει για λεμονίτα και υποβρύχιο, ενώ ακούγονται ακόμα τα χάχανα των μπουλουκιών. Το Αρχαιολογικό Μουσείο Άμφισσας, το οποίο στεγάζεται στο κτίριο όπου έγινε η Α΄ Εθνοσυνέλευση της Ανατολικής Χέρσου Ελλάδος, είναι υπενθύμιση του «πώς» και του «τι» της σημερινής χώρας.
Η Άμφισσα, τελικά, είναι ή δεν είναι μια πόλη όπου πρέπει να φτάσεις, έχοντας αφήσει τις «σειρήνες» των Δελφών και της Αράχωβας; Είναι.


ΠΗΓΉ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΉ

Στο μάζεμα της ελιάς

Η σύναξη των Αγροφυλάκων

Οι φωτογραφίες είναι από τον Τόπο ελιάς, ένα γκρουπ του facebook για τον ελαιώνα της Άμφισσας.

Μια επίσκεψη

Της Ελένης Μυλωνά

Στην αγορά της πόλης

Στα Ταμπάκικα

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο

copyright Eleni Mylonas 2012. 

 H Ελένη Μυλωνά, γεννήθηκε και τέλειωσε το σχολείο στην Αθήνα. Αφού πήρε δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο της Γενεύης, έλαβε υποτροφία Fulbright προκειμένου να ταξιδέψει στη Νέα Υόρκη για μεταπτυχιακό στη Δημοσιογραφία με υποτροφία του Πανεπιστημίου Κολούμπια. Αργότερα σπούδασε φωτογραφία στο Central London Polytechnic (Πολυτεχνείο του Κεντρικού Λονδίνου) και εκλυθεί να παρουσίασεi την δουλειά της στο Royal Photographic Society (Βασιλική Φωτογραφική Εταιρεία). O κύκλος δουλειάς της "Journey Through Ellis Island" (Ταξίδι μέσα στη Νήσο Έλλις) μια σειρά φωτογραφικών εκτυπώσεων μεγάλης κλίμακας, είχε εκτεθεί στο PS 1 στη Νέα Υόρκη, στη Γκαλερί Ζουμπουλάκη στην Αθήνα και αποτελεί μέρος της μόνιμης συλλογής στο ομώνυμο Μουσείο. Συνεργαζόμενη για πολλά χρόνια με τo Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης της Ιλεάνας Τούντα, η Μυλωνά επεκτάθηκε από την φωτογραφία στηv γλυπτική, τη γεωμετρική αφαίρεση, το βίντεο, τα μικτά μέσα. Έχει λάβει μέρος σε πολλές εκθέσεις στην Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες και έργα της βρίσκονται σε πολλές δημόσιες και ιδιωτικές συλλογές. Έχει διδάξει επίσης στo Parson's School for Design/The New School στη Νέα Υόρκη και έχει δώσει πολλές διαλέξεις σχετικά με το έργο της. Έλαβε μέρος στην έκθεση Modern Odysseys (Σύγχρονες Οδύσσειες), μία σημαντική εικαστική επιθεώρηση Ελληνοαμερικανικής  Τέχνης, που οργανώθηκε από το Queens Museum στη Νέα Υόρκη και ταξίδεψε και στη Θεσσαλονίκη. Έλαβε μέρος στην πρώτη Μπιενάλε της Αθήνας "Destroy Athens" (Καταστρέψτε την Αθήνα) και συμμετείχε με την εγκατάσταση της  " Virtual Conversations" (Εικονικές Συνομιλίες) στο τμήμα της 3ης Μπιενάλε Θεσσαλονίκης, Roaming Images στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης  το φθινόπωρο του 2011. Η Ελένη Μυλωνά ταξιδεύει συχνά σε πολλά μέρη του κόσμου και μοιράζει το χρόνο της ανάμεσα στη Νέα Υόρκη και τηv Αίγινα.

www.elenimylonas.com

www.youtube.com/elenimylonas

elenintransit.blogspot.com

eleni.mylonas@facebook.com